WHOA: Wet homologatie onderhands akkoord

18 december 2020

Wat is de WHOA?

Op 1 januari 2021 treedt de nieuwe Wet homologatie onderhands akkoord (afgekort: WHOA) in werking. Deze wet maakt het ondernemingen mogelijk om de schulden te saneren door middel van het aanbieden van een onderhands akkoord. Als de rechtbank vervolgens het akkoord goedkeurt, dan geldt het voor alle schuldeisers, ook voor schuldeisers die tegen het akkoord hebben gestemd. Daardoor wordt het ook wel een dwangakkoord genoemd.
Tot nu toe bestond een dwangakkoord alleen in faillissement of surseance van betaling. Buiten faillissement kan een akkoord met de schuldeisers alleen worden bereikt als alle schuldeisers vrijwillig meewerken. De WHOA brengt hier verandering in.
De WHOA biedt niet alleen de mogelijkheid om de schulden te saneren, maar ook om overeenkomsten te beëindigen of wijzigen, bijvoorbeeld huurovereenkomsten. Ook de positie van aandeelhouders kan worden gewijzigd, bijvoorbeeld doordat schulden worden omgezet in aandelen (zgn. debt voor equity swap) waarmee het belang van de aandeelhouders kleiner wordt.

Voor wie is de WHOA bedoeld?

De WHOA is bedoeld voor ondernemingen die in de basis levensvatbaar en winstgevend zijn, maar gebukt gaan onder een te zware schuldenlast of te hoge structurele kosten. Met de WHOA kan voorkomen worden dat deze ondernemingen in faillissement of surseance van betaling terechtkomen en kan werkgelegenheid worden behouden.

Wie kan de WHOA aanvragen?

De onderneming kan zelf een WHOA-traject starten. Maar ook schuldeisers, aandeelhouders of de ondernemingsraad kunnen een WHOA-traject starten. Dat doen zij door de rechtbank te vragen een herstructureringsdeskundige te benoemen. Ook de onderneming kan de rechtbank vragen om een herstructureringsdeskundige te benoemen.
Het akkoord wordt aangeboden door de onderneming, maar als er een herstructureringsdeskundige is benoemd, gebeurt dat door de herstructureringsdeskundige.

Hoe komt een akkoord tot stand?

De schuldeisers worden ingedeeld in klassen. Deze klassenindeling vindt plaats al naar gelang de schuldeisers gelijke rechten hebben, bijvoorbeeld preferente schuldeisers, separatisten (bijvoorbeeld schuldeisers met een pandrecht), concurrente schuldeisers en aandeelhouders. Per klasse wordt er gestemd over het akkoord. Het akkoord is aangenomen binnen een klasse als twee derde van de vertegenwoordigde omvang van de schulden in die klasse voor stemt. Als er in één klasse voor het akkoord is gestemd, kan de onderneming of de herstructureringsdeskundige de rechtbank vragen om het akkoord goed te keuren (homologeren). Als de rechtbank het akkoord homologeert, dan geldt het akkoord voor alle schuldeisers, in alle klassen, ook als er schuldeisers tegen hebben gestemd.

Hoe ziet een akkoord eruit?

Een akkoord is vormvrij. Dat betekent dat er geen vaste regels zijn voor wat er aan de schuldeiser wordt aangeboden. Een aantal voorbeelden: schulden kunnen gedeeltelijk worden kwijtgescholden, schulden kunnen worden omgezet in aandelen, een bank kan de financiering verlengen of een bestaande overeenkomst kan worden aangepast.
Ook kunnen bepaalde schuldeisers buiten het akkoord worden gelaten. Een akkoord wordt dan aangeboden in bepaalde stemklassen; het akkoord wordt bijvoorbeeld wel aangeboden aan preferente schuldeisers en concurrente schuldeisers, maar niet aan separatisten.
Voor MKB-schuldeisers is er in de WHOA een bescherming opgenomen. Zij krijgen in principe ten minste 20% van hun vordering uitgekeerd.
Daarnaast kunnen bij het akkoord ook overeenkomsten worden beëindigd of worden gewijzigd, zoals huurovereenkomsten.
De WHOA heeft geen betrekking op werknemers en de inhoud van arbeidsovereenkomsten. Als de onderneming ook personeel moet ontslaan om weer winstgevend te worden, gelden daarvoor de normale (UWV-)procedures.

Tot slot

Tot zover de WHOA in een notendop. Wilt u weten of een WHOA-traject voor uw onderneming zinvol is? Bent u als schuldeiser betrokken bij een WHOA-traject en wilt u geadviseerd worden? Of wilt u meer informatie over de WHOA? Neem dan contact op met één van onze specialisten!