Coronacrisis: Arbeidsrecht

Noodmaatregel overbrugging werkgelegenheid (NOW)

De Coronacrisis en de daarbij behorende maatregelen hebben enorme impact op de economie. De overheid wil de werkgelegenheid zo veel als mogelijk kunnen behouden en heeft om die reden besloten werkgevers te compenseren voor loonkosten indien zij deze door een acute omzetterugval als gevolg van de huidige ontwikkelingen zelf niet (helemaal) kunnen dragen. 

Wat zijn de voorwaarden voor toepassing van de NOW?

  1. Er moet sprake zijn van een omzetverlies van minimaal 20%
  2. U mag uw werknemers niet ontslaan vanwege bedrijfseconomische redenen
  3. U betaalt het salaris van de werknemers door en wordt daarvoor gecompenseerd tot maximaal 90%

Voorwaarde 1: hoe wordt het omzetverlies berekend?

De NOW kan worden aangevraagd voor omzetverlies vanaf 1 maart 2020. De aanvraag kan ook zien op omzetverlies voor datum aanvraag. De compensatie kan enkel aangevraagd worden voor omzetverlies gemeten over een aaneengesloten periode van drie maanden. U kunt zelf kiezen op welk moment u de meetperiode van drie maanden wilt laten starten: 1 maart, 1 april of 1 mei 2020. Deze keuze maakt u op het moment van de aanvraag, deze kan niet meer achteraf bij de vaststelling worden aangepast. De omzetdaling over het gekozen tijdvak van drie maanden dient minimaal 20% te zijn.

Als referentie wordt gekeken naar de totale omzet in 2019, gedeeld door vier. De overheid erkent dat dit in sommige gevallen een incompleet beeld zal geven, maar heeft bewust gekozen voor een standaardregeling die eenvoudig uit te voeren is. Er is één uitzondering voor bedrijven die op 1 januari 2019 nog niet bestonden. Voor die bedrijven wordt gekeken naar de gemiddelde maandomzet in de maanden voorafgaand aan 1 maart 2020, vermenigvuldigd met drie. 

Het omzetverlies wordt berekend door het verschil tussen de referentieomzet en (verwachte) tijdvakomzet te delen door de referentieomzet. Rond af naar boven tot een heel procent.

Als uw bedrijf onderdeel uitmaakt van een concern, wordt de omzet van die hele groep in de berekening betrokken. Voor de omvang van de groep wordt gekeken naar de samenstelling op 1 maart 2020. Buitenlandse vennootschappen worden meegerekend als daar sprake is van loonbetaling in Nederland. 

Voorwaarde 2: wat wordt gezien als ontslag vanwege bedrijfseconomische redenen?

In de regeling wordt deze voorwaarde heel beperkt uitgelegd. Het is als werkgever niet toegestaan om gedurende de compensatieperiode bij UWV een ontslagaanvraag in te dienen vanwege bedrijfseconomische redenen. Aanvragen die zijn ingediend vóór 18 maart 2020 blijven buiten beschouwing. Als de ontslagaanvraag is gedaan na 18 maart, neemt u dan contact op over de verplichting om de ontslagaanvraag in te trekken. Hoewel de regeling nadrukkelijk vraagt om baanbehoud, zijn ontslagen op andere gronden / manieren niet uitdrukkelijk in de regeling betrokken of verboden. Wel geldt een algehele verplichting om de loonsom zoveel mogelijk gelijk te houden. 

Voorwaarde 3: welk salaris moet ik nu precies doorbetalen en wat krijg ik gecompenseerd?

De NOW geldt voor alle werknemers voor wie loonaangifte wordt gedaan en die verzekerd zijn voor WW, ZW of WIA. Dit kan dus zowel zien op vaste werknemers als flexkrachten, er is geen onderscheid naar contract vorm. U betaalt het reguliere salaris van de werknemers gewoon door, de hoogte van de compensatie heeft geen invloed op het bedrag dat u aan de werknemer betaalt.  Andersom heeft de totaal betaalde loonsom mogelijk wel invloed op de hoogte van de compensatie. In alle gevallen wordt de loonsom over de maanden maart, april en mei 2020 in de regeling betrokken, dus ook indien u een andere meetperiode kiest voor het omzetverlies.

De compensatie is afhankelijk van het omzetverlies, bijvoorbeeld 100% omzetverlies leidt tot compensatie van 90% van de loonkosten. Bovendien is de loonsom afhankelijk van eventueel ontvangen vergoedingen en uitkeringen en gemaximeerd op EUR 9.538,- bruto per maand per werknemer. 

Voor de berekening van de te betrekken loonsom wordt gekeken naar de loonsom volgens de aangifte loonheffingen over januari 2020. Dit noemen we het referentietijdvak. Verloont u per vier weken, dan wordt dit bedrag vermenigvuldigd met 8,33%. Als de aangifte in januari ontbreekt wordt gekeken naar november 2019. Wijzigingen in de aangifte die na 15 maart 2020 zijn doorgegeven, worden niet meegenomen.  Als de loonsom in de maanden maart, april en mei lager is, dan daalt de tegemoetkoming ook. Andersom geldt dit niet.

Hoe vraag ik de NOW aan?

U dient de aanvraag digitaal in bij UWV, via een speciaal digitaal formulier. De aanvraagperiode loopt van 14 april 2020 tot en met 31 mei 2020. UWV werkt hard om de aanvragen al vanaf 6 april 2020 te kunnen ontvangen. Hoewel UWV zich voorbereidt op grote drukte, kan het voorkomen dat de website overbelast raakt.  U kunt tot en met 31 mei 2020 een aanvraag indienen voor compensatie die ziet op de periode 1 maart – 31 mei 2020. 

U heeft voor de digitale aanvraag uw loonheffingennummer nodig, E-herkenning is niet nodig. Per loonheffingennummer dient u een aparte aanvraag in. Hoewel dus voor de loonsom soms een splitsing wordt gemaakt (in geval van meerdere loonheffingennummers) wordt in alle gevallen de volledige verwachte omzetdaling voor het gehele concern opgegeven. Bij de aanvraag geeft u uw verwachte omzet op over de door u gekozen periode van drie aanééngesloten maanden: bv. maart-mei of mei-juli. 

Er wordt geadviseerd om ervoor te zorgen dat uw aangifte loonheffingen up to date zijn, omdat deze gegevens de verwerking van uw aanvraag versnellen. Als u door de huidige situatie in betalingsproblemen bent gekomen, kunt u bij de Belastingdienst bijzonder uitstel van betaling vragen. Meer informatie over dit uitstelverzoek vindt u hier.

Wanneer krijg ik de tegemoetkoming van de NOW?

Indien u (op basis van uw aanvraaginformatie) naar verwachting in aanmerking zult komen voor de tegemoetkoming, ontvangt u in eerste instantie een voorschot van 80% van het compensatiebedrag. Dat gebeurt in ten hoogste drie termijnen. UWV streeft ernaar in ieder geval binnen 2 tot 4 weken na indiening van de aanvraag een eerste voorschot te betalen.

Hoe werkt definitieve vaststelling van de NOW?

Binnen 24 weken na afloop van de tegemoetkomingsperiode dient u de definitieve vaststelling van de compensatie te verzoeken. UWV dient vervolgens binnen 22 weken te zorgen voor een definitieve vaststelling van het compensatiebedrag. Zo nodig vindt een correctie plaats als de oorspronkelijke loonsom en/of verwachte omzetdaling niet correct waren. Indien bij de vaststelling blijkt dat u recht hebt op een hogere compensatie, dan ontvangt u een nabetaling. Heeft u ten onrechte compensatie ontvangen of een te hoog bedrag, dan volgt een naheffing.

Wat betekent de NOW voor mijn werknemers?

In tegenstelling tot de oude regeling van werktijdverkorting, heeft de NOW geen invloed op de WW-rechten van de betreffende werknemers. Deze regeling staat helemaal los van de WW-rechten van de werknemers. 

NOW schema

In aanvulling op deze inhoudelijke toelichting hebben wij de regeling sterk verkort weergegeven in bijgaand schema, zo kunt u in vijf minuten beoordelen of de NOW voor u van toepassing kan zijn.

Tot slot:

In heel korte tijd is een nieuwe regeling uitgewerkt om op korte termijn te kunnen voorzien in noodzakelijke ondersteuning van werkgevers. Bewust is daarbij gekozen voor een hele simpele regeling, maatwerk is niet mogelijk. Heeft u vragen over de toepassing in uw situatie of de concrete aanvraag? Neemt u in dat geval contact met ons op, we kijken en denken graag met u mee. 

U kunt ons bereiken via 038-460 0111 of arbeidsrecht@atwadvocaten.nl